Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna im. Stefana Żeromskiego w Będzinie
Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna im. Stefana Żeromskiego w Będzinie to główna biblioteka miasta i powiatu będzińskiego, działająca od 1946 roku. Jej siedziba znajduje się przy placu prof. Włodzimierza Wójcika 1. Oprócz wypożyczalni książek i czytelni funkcjonuje tutaj Oddział dla Dzieci i Młodzieży, a instytucja prowadzi także sieć filii w różnych częściach Będzina. Biblioteka organizuje spotkania autorskie, warsztaty, zajęcia edukacyjne, konkursy, wystawy oraz wydarzenia dla dzieci i dorosłych. W 2026 roku obchodzi 80-lecie działalności.
80 lat historii będzińskiej biblioteki
Historia biblioteki rozpoczęła się w 1946 roku, kiedy na podstawie ocalałego księgozbioru biblioteki „Wiedza” utworzono miejską placówkę. Początkowo działała przy ulicach Kołłątaja 14 i Małachowskiego 1, a jej zbiory liczyły około 4100 książek. Już dwa lata później z biblioteki korzystało 920 zarejestrowanych czytelników.
W kolejnych dekadach rozwijano sieć filii. Pierwsza z nich powstała w 1953 roku na Ksawerze, następne uruchamiano między innymi na Warpiu,
w Małobądzu, Łagiszy i Grodźcu.
Ważnym momentem był 1976 rok, kiedy oddano do użytku obecny budynek biblioteki. Nowa siedziba miała niemal 1900 m² powierzchni użytkowej i pozwoliła rozwinąć działalność czytelniczą oraz kulturalną.
W 2026 roku biblioteka świętuje swoje 80-lecie. Jubileuszowi towarzyszą spotkania, zajęcia edukacyjne i wydarzenia przypominające historię instytucji. Jednym z nich jest zaplanowane na 16 października spotkanie „Sztuka małych przyjemności: dobra książka, słodki dodatek i wyjątkowe 80-lecie biblioteki”.
Wypożyczalnia, czytelnia i zbiory regionalne
W głównym budynku funkcjonują Wypożyczalnia Główna, Czytelnia Główna oraz Pracownia Dokumentów Życia Społecznego. Czytelnicy mogą korzystać z książek obejmujących różne dziedziny wiedzy, literatury pięknej, czasopism oraz materiałów informacyjnych.
Szczególnie interesującą częścią zbiorów są publikacje dotyczące Będzina, Zagłębia Dąbrowskiego i historii regionu. Biblioteka gromadzi również dokumenty związane z lokalnym życiem społecznym i kulturalnym, takie jak plakaty, zaproszenia, afisze, foldery czy informatory.
W czytelni znajdują się także starsze publikacje, w tym książki wydane przed 1939 rokiem, zbiory kartograficzne, ikonograficzne i inne materiały specjalne. To propozycja dla osób poszukujących informacji o historii miasta, prowadzących badania regionalne lub przygotowujących prace naukowe.
Czytelnia udostępnia miejsca do pracy z książkami oraz stanowisko komputerowe z dostępem do internetu.
Oddział dla Dzieci i Młodzieży
W głównej siedzibie działa również Oddział dla Dzieci i Młodzieży, który oprócz udostępniania książek prowadzi zajęcia rozwijające zainteresowania najmłodszych czytelników.
W programie pojawiają się warsztaty plastyczne, spotkania z literaturą, zabawy edukacyjne, konkursy i gry planszowe. Biblioteka przygotowuje także zajęcia dla grup przedszkolnych i szkolnych.
W 2026 roku kontynuowane są między innymi spotkania z grami planszowymi. Organizowane są również wydarzenia związane z literaturą dziecięcą oraz działania zachęcające do samodzielnego czytania.
Jedną z propozycji dla najmłodszych jest LUBIK – Literacki i Książkowy Klubik, którego spotkania łączą kontakt z książką z aktywnościami dostosowanymi do wieku uczestników.
Spotkania literackie i kluby zainteresowań
Biblioteka prowadzi działalność kulturalną skierowaną również do dorosłych. W jej programie znajdują się spotkania z autorami, rozmowy o książkach, warsztaty oraz zajęcia tematyczne.
Wśród wydarzeń organizowanych w 2026 roku znalazł się cykl „Wokół książki”, poświęcony literaturze i rozmowom o czytaniu.
Odbywają się także spotkania Klubu Szalonych Rękodzielniczek, podczas których uczestnicy poznają różne techniki manualne i plastyczne. Zajęcia są okazją do rozwijania umiejętności rękodzielniczych i wspólnej pracy nad własnymi projektami.
W kalendarzu pojawiają się również spotkania o charakterze integracyjnym, takie jak „Poznajmy się przy filiżance herbaty”, oraz wydarzenia poświęcone konkretnym zagadnieniom literackim i artystycznym.
Klub Młodego Odkrywcy
Jedną z inicjatyw edukacyjnych biblioteki jest Klub Młodego Odkrywcy. Jego działalność koncentruje się na rozwijaniu ciekawości poznawczej dzieci oraz zachęcaniu ich do samodzielnego odkrywania i eksperymentowania.
Klub pojawiał się w programie biblioteki zarówno wiosną, jak i jesienią 2026 roku, co potwierdza kontynuację tej inicjatywy.
Zajęcia tego rodzaju uzupełniają tradycyjną ofertę czytelniczą o aktywności związane z nauką i edukacją.
Biblioferie i Bibliowakacje
Będzińska biblioteka regularnie przygotowuje programy zajęć dla dzieci podczas przerw od nauki.
Zimą organizowane są Biblioferie, natomiast w okresie letnim odbywają się Bibliowakacje. W ramach obu inicjatyw dzieci mogą uczestniczyć w warsztatach, zabawach, spotkaniach z książką i zajęciach edukacyjnych.
W 2026 roku Bibliowakacje odbywały się pod hasłem „80 lat opowieści – lato pełne wyobraźni”. Przygotowano program „Akademia Letnich Odkrywców. Historia – Natura – Książki – Gry – Przygoda”, obejmujący różnorodne aktywności dla dzieci i młodzieży.
Zajęcia odbywały się zarówno w Oddziale dla Dzieci i Młodzieży, jak i w wybranych filiach bibliotecznych. Na część warsztatów obowiązywały wcześniejsze zapisy ze względu na ograniczoną liczbę miejsc.
Konkursy, wystawy i wydarzenia ogólnopolskie
Biblioteka organizuje również konkursy literackie, plastyczne i edukacyjne. Część z nich ma wieloletnią historię.
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych jest Ogólnopolski Konkurs Ekologiczny „Moja Ziemia – Czysty Świat”. W 2026 roku odbywa się jego 28. edycja pod hasłem „Uważni na przyrodę – odkrywamy, poznajemy, tworzymy”. Termin nadsyłania prac wyznaczono na 6 listopada.
W programie znajdują się także konkursy poświęcone literaturze, muzyce i sztuce. W 2026 roku zorganizowano między innymi dziewiątą edycję konkursu „Twórca i Jego Dzieło” oraz czwartą edycję konkursu wiedzy o życiu i twórczości Fryderyka Chopina.
Biblioteka uczestniczy również w ogólnopolskich inicjatywach promujących czytelnictwo, takich jak Narodowe Czytanie i Tydzień Bibliotek.
W jej przestrzeniach organizowane są ponadto wystawy czasowe. W 2026 roku zaprezentowano między innymi ekspozycję „Jan Dorman: Między Zabawą a Sztuką”, poświęconą twórczości wybitnego artysty teatralnego związanego z Będzinem.
Sieć filii bibliotecznych w Będzinie
Miejska i Powiatowa Biblioteka Publiczna prowadzi działalność również poza główną siedzibą.
Jej sieć obejmuje siedem filii:
- Filię nr 1 – Ksawera,
- Filię nr 2 – Warpie,
- Filię nr 3 – Dworzec,
- Filię nr 4 – Łagisza,
- Filię nr 5 – Grodziec,
- Filię nr 7 – Zamkowe,
- Filię nr 9 – Podłosie.
Działa także punkt biblioteczny obsługujący szpital w Będzinie.
Poszczególne filie prowadzą własne zajęcia i wydarzenia. Przykładowo w Filii nr 1 na Ksawerze organizowany jest cykl „Fantazja”, obejmujący kreatywne zajęcia dla najmłodszych.
Warto pamiętać, że wydarzenia publikowane w kalendarzu Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej nie zawsze odbywają się w budynku głównym. Przed wizytą należy sprawdzić lokalizację konkretnego spotkania.
Książkomat dostępny przez całą dobę
Jednym z udogodnień dla czytelników jest książkomat, który umożliwia odbieranie zamówionych materiałów bibliotecznych poza standardowymi godzinami pracy placówki.
Urządzenie jest dostępne 24 godziny na dobę, przez siedem dni w tygodniu. To rozwiązanie dla osób, które nie mogą odwiedzić wypożyczalni w godzinach jej otwarcia.
Biblioteka korzysta również z komputerowego systemu obsługi czytelników, a jej katalog pozwala wyszukiwać dostępne publikacje.
Szczegółowe zasady zamawiania i odbierania książek z książkomatu można uzyskać bezpośrednio w bibliotece.
Dla kogo polecamy
- miłośnikom literatury i osobom regularnie wypożyczającym książki,
- rodzinom z dziećmi,
- uczniom i studentom poszukującym materiałów edukacyjnych,
- osobom zainteresowanym historią Będzina i Zagłębia Dąbrowskiego,
- uczestnikom spotkań autorskich i wydarzeń literackich,
- dzieciom zainteresowanym warsztatami, grami i zajęciami edukacyjnymi,
- osobom chcącym rozwijać umiejętności rękodzielnicze,
- seniorom szukającym zajęć i spotkań kulturalnych,
- osobom potrzebującym miejsca do czytania i pracy z materiałami bibliotecznymi.
